Zapasy to sport walki, polegający na fizycznym zmaganiu dwóch zawodników. Początki tego sportu sięgają czasów starożytnych, kiedy to zmagania zapaśników były jedną z atrakcji igrzysk olimpijskich organizowanych w Grecji. Były to pierwsze zmagania o charakterze sportowym. Zapasy jako forma bezkrwawego współzawodnictwa znane są z okresów poprzedzających kulturę hellenistyczną. W Japonii odpowiednikiem zapasów są zawody sumo.
W zapasach dużą rolę odgrywa siła, szybkość oraz spryt i instynkt zawodnika. Zawody zapaśnicze polegają na zmaganiu się na macie (najczęściej okrągłej) dwóch zawodników jednakowej kategorii wagowej, jeden w czerwonym trykocie, drugi w niebieskim.
Zapasy dzielą się na styl wolny i klasyczny. W stylu klasycznym dozwolone są chwyty wyłącznie powyżej pasa, natomiast w stylu wolnym można chwytać przeciwnika również za nogi. W zapasach zabronione są wszelkie techniki sprawiające potencjalne zagrożenie dla zdrowia przeciwnika, np. znane z Judo dźwignie czy duszenia.
Najlepszymi polskimi zapaśnikami ostatnich lat są: Andrzej Wroński, Kazimierz i Józef Lipieniowie, Andrzej Supron, Włodzimierz Zawadzki, Ryszard Wolny - Unia Raciborz.
Styl Wolny
Współczesne sukcesy polskich zapaśników mają głębokie korzenie w historii. Polskie zapasy liczą ponad sto lat. Początkowo, jak w całej zresztą Europie, był to sport zawodowy, łączący elementy stylu klasycznego i wolnego, uprawiany głównie w cyrkach lub innych tego typu obiektach. Do najsławniejszych polskich zapaśników z końca ubiegłego i pierwszej połowy obecnego stulecia należeli tacy wspaniali siłacze jak Władysław Pytlasiński (mistrz świata w latach 1900 i 1904), uznawany za prekursora tego sportu w Polsce, bracia Stanisław-Zbyszko i Władysław (Zbyszko II) Cyganiewiczowie, Władysław Maksymiak (mistrz świata w latach 1919 i 1925), Teodor Szteker (mistrz świata w latach 1930 i 1932) , Aleksander Garkowienko (mistrz świata w roku 1935). Polskich zapaśników zawodowców, którzy zapisali się w historii tego sportu, było w latach poprzedzających wybuch II wojny światowej znacznie więcej. Wielu z nich, przykładem Władysław Pytlasiński i Władysław Maksymiak, poświęcało się zawodowi trenera.
Suples najbardizej popularna technika zapaśnicza:
Rolada:
Styl wolny uprawiany był w Polsce już przed II wojną światową, ale pierwsze mistrzostwa krajowe rozegrano dopiero w połowie lat pięćdziesiątych. Jest rzeczą znamienną, że mimo iż w Polsce bardziej popularny był styl klasyczny, to jednak pierwszy medal (brązowy), i to od razu olimpijski, wywalczył wolniak , Tadeusz Trojanowski (57 kg). Miało to miejsce podczas Igrzysk Olimpijskich w Rzymie w roku 1960. Od tamtego czasu polscy zapaśnicy wywalczyli (łącznie: wolniacy i klasycy oraz kobiety) 294 medale, w tej liczbie 23 medale olimpijskie. Wolniacy ustępują pod względem zdobytych krążków olimpijskich klasykom. Zdobyli ich do tej pory cztery (klasycy 19). Sukces Trojanowskiego powtórzyli bowiem w roku 1980 (Moskwa) Władysław Stecyk (52 kg), Aleksander Cichoń (90 kg) i Adam Sandurski (130 kg). Stecyk wywalczył medal srebrny, dwaj pozostali brązowe. Łącznie (seniorzy i juniorzy) wolniacy wywalczyli 84 medale (klasycy 203, kobiety 7), w tym seniorzy 57 (42 na ME, 11 na MS i 4 na IO). Reszta to zasługa juniorów.
Najwybitniejszym zawodnikiem w historii tego stylu w Polsce, jeśli idzie o ilość zdobytych medali, jest Adam Sandurski - 10 medali. Na drugim miejscu plasuje się Władysław Stecyk - 7 medali. Jan Falandys (48 kg) i Paweł Kurczewski (90 kg) - po 4 medale. Jest jeszcze grupa zawodników, którzy mają w kolekcji po 3 medale. Najcenniejsze jednak osiągnięcia odnotował w ostatnich latach Marek Garmulewicz (100 kg), który - jako pierwszy w historii polski wolniak - sięgnął po tytuł mistrza Europy (trzykrotnie 1994, 1996, 2000), był również wielokrotnym medalistą Mistrzostw Świata. Na Igrzyskach Olimpijskich w Atlancie był piąty a w Sydney czwarty. Medale brązowe w ME zdobywali też późniejsi trenerzy kadry Dariusz Ćwikowski (68 kg) i Leszek Ciota (82 kg). Poza nimi, do grona najwybitniejszych trenerów tego stylu należą Wacław Ziółkowski - uczeń Pytlasińskiego, Józef Wojtasik, Eugeniusz Najmark, Leszek Ciota, Jan Walkowiak, Jan Żurawski, Zygmunt Kret a obecnie Dariusz Grzywiński.
Styl Klasyczny
Zapasy w stylu klasycznym są walką, w której zawodnicy stosując określone manewry i działania dążą do położenia przeciwnika na łopatki lub uzyskania tak zwanej przewagi technicznej.
Celowi temu służy określona ilość chwytów, których skuteczne zastosowanie pozwala odnieść zwycięstwo przez tzw. ?tusz? (czyli położenie przeciwnika na łopatki) lub w przypadku gdy przeciwnik umiejętnie się broniąc wychodzi z zagrożonych pozycji, odnieść zwycięstwo na punkty (czyli przez przewagę techniczną). Styl klasyczny tym różni się od tzw. stylu wolnego, że nie można w nim wykonywać żadnych akcji i chwytów z udziałem nóg czyli m.in.: ?schodzić do nóg?, ?haczyć?, a także wykonywać rzutów operując nogami.
Walka toczyć się może w pozycji stojącej ? tzw. stójce i pozycji parterowej, gdy przeciwnik klęczy na kolanach i podpiera się rękoma. W obu tych pozycjach są grupy chwytów i obron, a stosowane umiejętnie w walce stwarzają widowisko pełne ekspresji, dynamiki oraz zaskakujących sytuacji.
W pozycji parterowej wyróżnić możemy następujące grupy rzutów: dźwigania do suplesu, odwrotnego pasa, wózki, czyli przetaczanie i chwyty, w których atakujemy ręce (zwane potocznie hamerlokami, kluczami i nelsonami).
W pozycji stojącej grup chwytów i ich odmian jest znacznie więcej. Do podstawowych należą: rzuty suplesowe, rzuty biodrowe, powalenia, posadki, rzuty przez bark i wywrotki. Do bardzo spektakularnych należą suplesy, które polegają na przerzuceniu przeciwnika przez siebie poprzez mocne wygięcie tułowia do tyłu.
Jak wspomniałem każda z tych grup ma dziesiątki odmian. Pozwala to dobrym zawodnikom prowadzić pojedynki pełne zaskakujących kombinacji i niekonwencjonalnych rozwiązań. Do takich wirtuozów walki zapaśniczej w reprezentacji Polski należeli i należą: Jan Michalik, Ryszard Świerad, Włodzimierz Zawadzki, Józef Lipień i Kazimierz Lipień, Andrzej Supron, Ryszard Wolny, Józef Tracz, Piotr Stępień, Jan Dołgowicz, Bogdan Daras, Andrzej Malina, Jacek Fafiński, Andrzej Wroński, Czesław Kwieciński, Wacław Orłowski, Andrzej Skrzydlewski, Piotr Michalik, Roman Kierpacz, Jerzy Kopański , Bogusław Klozik , Andrzej Głąb, Dariusz Jabłoński.
Wszyscy wymienieni zawodnicy nie tylko zdobywali medale na imprezach mistrzowskich rangi Mistrzostw Świata czy Igrzysk Olimpijskich, ale również na trwale wpisali się do historii zapasów światowych.
Maly slowniczek zapasów:
Aktywność ? wyraża dominację zawodnika
Arbiter ? sędzia prowadzący walkę na macie
Atak - działanie zawodnika, mające na celu zdobycie przewagi
Rzut ?Biodro? ? potoczna nazwa przerzutu przez biodro
Buty zapaśnicze ? specjalne obuwie z wysoką cholewką i miękką podeszwą
CELA ? Europejska Amatorska Federacja Zapaśnicza
Chwyt zapaśniczy - działanie ruchowe określone zasadami i przepisami zapaśniczymi
Czas walki ? efektywny czas trwania walki, różny dla poszczególnych kategorii wiekowych
Dogrywka ? dodatkowy czas walki w przypadku remisu lub nie uzyskania odpowiedniej ilości punktów przez jednego z zawodników
Dyskwalifikacja ? odsunięcie i nie sklasyfikowanie zawodnika w zawodach
Walka w dystansie - forma prowadzenie walki bez kontaktu z przeciwnikiem
Dżaksarow - popularna nazwa przerzutu zapaśniczego wykonywanego ze stójki
Faul ? wykonanie chwytu niezgodnego z przepisami zapaśniczymi
Klucz ? kombinowany uchwyt rękoma i nogami, lub samymi rękoma
Kołyska ? ćwiczenie specjalne w leżeniu przodem z chwytem rękoma za kostki nóg i przetaczanie się z przodu w tył lub na boki
Kombinacja techniczno-taktyczna ? logiczny sposób działania z wykorzystaniem własnej techniki i taktyki w stale zmieniającej się warunkach walki
Komisja ? zespół osób upoważnionych do wykonania różnych funkcji w czasie zawodów
Konsultacja ? ma miejsce w przypadku różnych decyzji sędziów
Kontakt ? decyzja sędziego mająca spowodować wejście zawodników do uchwytu
Kontratak - przejście z obrony do ataku
Kontuzja ? uraz
Krawat ? chwyt niedozwolony, np. uchwyt dwiema rękami za głowę
Krzyżówka ? jeden z systemów rozgrywania zawodów
Lewa/prawa stójka ? pozycja stojąca w wykroku w czasie walki
Łopatki ? pozycja w której zawodnik dotyka łopatkami maty (oznaczająca koniec walki)
Mata ? miejsce walki zapaśniczej, materace nakryte plastikowym pokrowcem
Most zapaśniczy ? podpór łukiem leżąc tyłem, z głową opartą o matę
Narożnik ? wyznaczone miejsce w rogach maty, z których zawodnicy wychodzą do walki, również miejsce dla trenera walczącego zawodnika
Narzutka ? chwyt wykonywany w parterze (obrócenie zawodnika do maty przez własny półmost)
Nelson ? chwyt wykonywany w parterze z wykorzystaniem dźwigni na szyjny odcinek kręgosłupa
Obrona ? dziłalanie mające na celu uniemożliwienie wykonanie chwytu przeciwnikowi
Odwrotny pas ? działanie techniczno - taktyczne chwyt wykonywany w parterze, jak również w sytuacji obrony nóg jako kontr chwyt
Open ? zaktywizowanie do walki
Ostrzeżenie ? ukaranie zawodnika, który broniąc się lub atakując fauluje lub też unika walki
Parter niski ? pozycja zapaśnicza, w której zawodnik znajduje się w leżeniu przodem
Parter wysoki - pozycja zapaśnicza w klęku podpartym
Pasywność ? sytuacja w której zawodnik unika otwartej walki poprzez blokowanie rąk, blokowanie głową i unikanie kontaktu lub pozorowanie aktywności (zawodnik jest pasywny)
Poruszanie się po macie ? sposób przemieszczania się w granicach pola walki
Posadka ? dociążenie nogi przeciwnika własnym ciężarem ciała
Pozycja ? postawa zapaśnicza (parter lub stójka)
Protest ? pisemna apelacja do sędziego głównego o zweryfikowanie wyniku walki, uznawanego przez jedną ze stron za niesłuszną)
Przerzut ? element techniki polegający na przerzuceniu przeciwnika przez jakąkolwiek część ciała (biodro, ramię)
Punkt ? ocena za wykonaną akcję techniczną
PZZ ? Polski Związek Zapaśniczy
Rolada ? chwyt wykonywany w parterze poprzez zablokowanie obu rąk
Rozgrzewka ? działanie ruchowe, mające na celu przygotowanie organizmu do intensywnego wysiłku
Rzut ? chwyt wykonywany z pozycji stojącej lub parterowej, polegajacy na oderwaniu przeciwnika od maty
Sędzia arbiter ? patrz arbiter
Sędzia główny ? sędzia koordynujący pracę wszystkich zespołów sędziowskich na zawodach
Sędzia kierownik maty - sędzia koordynujący pracę sędziów przy jednej macie
Sędzia punktowy ? sędzia siedzącego blisko maty, oceniający walkę niezależnie od sędziego arbitra
Sprowadzenie ? zmuszenie przeciwnika do przyjęcia pozycji parterowej
Start - występ zawodnika w zawodach
Stójka ? patrz: lewa / prawa stójka
Styl walki ? w zapasach wyróżniamy: styl grecko ? rzymski (klasyczny), styl wolny i zapasy kobiet
Suples ? przerzut, polegający na przerzuceniu zawodnika przez siebie
Taktyka ? sposób prowadzenia walki sportowej z uwzględnieniem regulaminu i przepisów danej dyscypliny
Technika kompleksowa ? zespół ściśle powiązanych ze sobą technik. Umiejętność przechodzenia z jednej techniki do drugiej ( technika obrony, ataku, kontrataku )
Technika zapaśnicza ? zestaw działań ruchowych określonych regulaminem i przepisami zapaśniczymi
Trener ? osoba zajmująca się treningiem zawodnika, kształtująca jego karierę sportową
Trening ? wieloletni, specjalnie zorganizowany proces, mający na celu doprowadzenie zawodnika do jak największej formy sportowej
Trykot zapaśniczy ? jednoczęściowy, elastyczny kostium, w którym walczą zapaśnicy
Tusz ? położenie przeciwnika na łopatki
Uchwyt ? objęcie jakiejkolwiek części ciała zawodnika przez innego zawodnika
Ucieczka z maty ? unikanie walki poprzez wyjście za zonę
Walizka ? chwyt wykonywany w parterze z wykorzystaniem uchwytu za kark i kolano
Walka zapaśnicza ? przeciwdziałanie dwóch zawodników mające na celu wykazanie lepszego z nich
Wózek ? chwyt wykonywany w parterze polegający na uchwycie przeciwnika w pół od tyłu i obróceniu go przez pozycję mostową w jedną ze stron
Wyniesienie z parteru ? oderwanie przeciwnika od maty znajdującego się w parterze niskim lub wysokim
Zapaśnik stylu klasycznego? zawodnik uprawiający styl klasyczny (grecko ? rzymski)
Zapaśnik stylu wolnego - zawodnik uprawiający styl wolny
Zawody ? specjalnie zorganizowana impreza mająca na celu sklasyfikowanie zawodników
Zejście do nogi ? chwyt wykonywany z pozycji stojącej (stójka) na nogę przeciwnika
Zona ? strefa ograniczająca pole walki na macie
Zwarcie ? sklamrowanie się zawodników
Zwycięstwo ? wygranie walki lub całych zawodów
Nie jest to art napisany przeze mnie ale mysle ze poczatkującym albo malo wiedzacym o tym sporcie sie przyda;]Dodał/a:krystianzaspa
Najnowsze
